Een zweefvliegtuig is een type vliegtuig dat vliegtuig zonder gebruik te maken van een motor. Een zweefvliegtuig vliegt door stijgende, warme, luchtstromen, die ook wel thermiek worden genoemd. Door de neus licht naar boven of beneden te sturen, kan worden versneld of worden afgeremd. Zweefvliegtuigen kenmerken zich door zeer lange vleugels die voor veel lift zorgen.

Een zweefvliegtuig komt in de lucht door een lier of door een sleepvliegtuig. Deze tweede manier werd ook in de Tweede Wereldoorlog veel toegepast. Sommige zweefvliegtuigen zijn uitgerust met een kleine motor. Deze kan niet worden gebruikt om op te stijgen, wel om snelheid te houden wanneer thermiek wegvalt.

Een zweefvliegtuig kan uren en zelfs dagen blijven vliegen als er genoeg thermiek aanwezig is. Het is niet eenvoudig om de juiste luchtstroom te vinden. Er zijn een klein aantal instrumenten ontwikkeld die worden toegepast.